Fianáin ar láithreán Gréasáin Chúnamh Éireann

Úsáidimid fianáin ionas go bhfaighidh tú an taithí is fearr ar ár láithreán agus comhlíonaimid ár gceanglais Cosanta Sonraí ag an am céanna. Lean ort gan do chuid socruithe a athrú, agus gheobhaidh tú fianáin, nó athraigh do chuid socruithe fianáin ag aon tráth.”

Spriocanna Forbartha na Mílaoise

Tá ár mbeartais agus ár gcur chuige i leith forbartha faoi threoir ag Spriocanna Forbartha na Mílaoise (SFM), ocht gcuspóir agus sprioc arna gcomhaontú go hidirnáisiúnta chun bochtaineacht dhomhanda a laghdú. Thug 189 tír gealltanas, Éire ina measc, go mbainfear SFM amach faoi 2015. De réir mar a dhruideann an spriocdháta linn, tá Éire ag obair chun a áirithiú go mbeidh na spriocanna forbartha sa todhchaí dírithe i gcónaí ar riachtanais na mbocht agus na bpobal bocht.  

SFM 1: Fíor-ocras agus bochtaineacht a dhíothú 

SFM 2: Oideachas bunscoile uilíoch a bhaint amach 

SFM 3: Comhionannas inscne a chur chun cinn agus mná a chumhachtú

SFM 4: Mortlaíocht leanaí a laghdú

SFM 5: Feabhas a chur ar shláinte máithreacha

SFM 6: Comhrac in aghaidh VEID/SEIF, maláire agus galar eile

SFM 7: Inbhuanaitheacht an chomhshaoil a chinntiú

SFM 8: Comhpháirtíocht dhomhanda a fhorbairt le haghaidh forbraíochta

Goal 1: Eradicate extreme hunger and poverty  Sprioc 1: Fíor-ocras agus bochtaineacht a dhíothú

Spriocanna

  • Cion na ndaoine a bhfuil a n-ioncam níos lú ná dollar amháin in aghaidh an lae a laghdú faoi leath idir 1990 agus 2015.
  • Lánfhostaíocht tháirgiúil agus obair fhiúntach a bhaint amach do chách, lena n-áirítear mná agus daoine óga.
  • Cion na ndaoine a fhulaingíonn ó ocras a laghdú faoi leath idir 1990 agus 2015.

Dul chun cinn

In 1990, bhí breis agus 2 mhíle milliún duine ar fud an domhain ag maireachtáil ar níos lú ná $1.25 in aghaidh an lae. Faoi 2008, laghdaigh an líon go níos lú ná 1.4 míle milliún. De réir Tuarascáil 2012 Spriocanna Forbartha na Mílaoise, táthar ag súil go mbainfear an sprioc amach maidir le líon na ndaoine ar fud an domhain ag maireachtáil i bhfíorbhochtaineacht a laghdú faoina leath roimh 2015 ar ionann é agus sprioc-am Spriocanna Forbartha na Mílaoise. Cé go bhfuil dul chun cinn á dhéanamh maidir le bochtaineacht a laghdú, ní hionann é agus laghdú suntasach ar leibhéil ocrais. Tá an sprioc maidir le céatadán na ndaoine ag fulaingt ocrais a laghdú faoi leath iomrallach agus éileofar tuilleadh gníomhaíochta idirnáisiúnta d’fhonn í a bhaint amach.

An tslí a bhfuilimid ag rannchuidiú

Is ionann bochtaineacht agus ocras a laghdú agus cloch coirnéil ár gcláir chúnaimh agus oibrímid le comhpháirtithe náisiúnta agus idirnáisiúnta chun raon clár a thacú le béim faoi leith ar laghdú ocrais agus athléimneacht a mhéadú .

MDG 1 to eradicate extreme hunger and poverty Factsheet  chun tuilleadh a fháil amach faoi SFM 1 agus faoin gcaoi a bhfuil Éire ag obair chun fíor-ocras agus fíorbhochtaineacht a dhíothú. 

Goal 2: Achieve universal primary education  Sprioc 2: Oideachas bunscoile uilíoch a bhaint amach 

Sprioc

  • Áirithiú faoi 2015 go mbeidh leanaí gach áit, idir bhuachaillí agus cailíní, ábalta cúrsa iomlán bunscolaíochta a chomhlánú.

Dul chun cinn

Go hidirnáisiúnta, laghdaigh líon na leanaí nach bhfuil ar scoil ó 106 milliún leanbh go 67 milliún leanbh idir 1999 agus 2009. Chonacthas an feabhas ba mhó i nDeisceart na hÁise agus i dTuaisceart na hAfraice, le méaduithe timpeall ar 20% ar líon na leanaí cláraithe i mbunscoil, agus léiríodh feabhas 7% san Afraic fho-Shahárach. Tá an Tansáin agus an tSaimbia araon an-chóngarach don sprioc um oideachas bunscoile uilíoch a bhaint amach, sprioc atá bainte amach cheana ag Leosóta.

An tslí a bhfuilimid ag rannchuidiú

Measaimid gurb ionann oideachas agus ceann de na slite is éifeachtaí trínar féidir le daoine iad féin a thabhairt slán as bochtaineacht, fostaíocht a fháil agus rannchuidiú go hiomlán lena bhfás agus lena bhforbairt féin agus le fás agus forbairt a bpobal agus a dtír. Dá réir sin, tacaímid le tíortha comhpháirtíochta múinteoirí a chur faoi oiliúint, scoileanna a thógáil, chun a áirithiú go bhfuil comhdheiseanna ag cailíní i dtaobh oideachais agus go bhfuil sé d’acmhainn ag teaghlaigh bochta a leanaí a chur chun scoile.

Íoslódáil Bileog Eolais SFM 2 chun tuilleadh a fháil amach faoi SFM 2 agus faoin gcaoi a bhfuil Éire ag obair chun bunoideachas uilíoch a bhaint amach. 

Goal 3: Promote gender equality and empower women Sprioc 3: Comhionannas inscne a chur chun cinn agus mná a chumhachtú

Sprioc

  • Éagothroime inscne i mbunoideachas agus in oideachas dara leibhéal a dhíothú faoi 2005 más féidir, agus í a dhíothú ó gach leibhéal oideachais tráth nach déanaí ná 2015.

Dul chun cinn

I réigiúin i mbéal forbartha, ba ionann an cóimheas cailíní agus buachaillí a bhí cláraithe i mbunscoileanna agus i meánscoileanna agus 96 cailín in aghaidh gach 100 buachaill in 2009. Is feabhas suntasach é sin ó 1999, nuair a bhí an cóimheas comhionann le 91 cailín in aghaidh gach 100 buachaill. In 2010, cláraíodh gnóthachain le haghaidh ban i leathchuid de na toghcháin pharlaiminte, agus chonacthas an dul chun cinn ba shuntasaí i dTuaisceart na hAfraice.

An tslí a bhfuilimid ag rannchuidiú

Is ceart daonna é comhionannas inscne agus cinntímid go dtugann ár n-obair ar fad aird faoi leith ar riachtanais agus ar eispéireas ban agus cailíní faoi mar a dhéantar maidir le riachtanais agus eispéireas fear agus buachaillí. Oibrímid le tíortha comhpháirtíochta (link to 3.1 Countries where we work) chun an rochtain a fhaigheann cailíní ar oideachas a fheabhsú, seirbhísí sláinte máithreachais a fhorbairt, dul i ngleic le foréigean i gcoinne ban agus áirithiú gur féidir le mná rannpháirtíocht chothrom a ghlacadh maidir le cinnteoireacht eacnamaíoch agus pholaitiúil.

Íoslódáil Bileog Eolais SFM3 chun tuilleadh a fháil amach faoi SFM 3 agus faoin gcaoi a bhfuil Éire ag obair chun comhionannas inscne a bhaint amach agus mná a chumhachtú. 

Goal 4: Reduce child mortality  Sprioc 4: Mortlaíocht leanaí a laghdú

Sprioc

  • Cóimheas na mortlaíochta faoi bhun cúig bliana d’aois a laghdú faoi dhá thrian idir 1990 agus 2015.

Dul chun cinn

Laghdaíodh líon na mbásanna i measc leanaí faoi bhun cúig bliana d’aois ar fud an domhain ó 12.4 milliún in 1990 go 7.6 milliún in 2010, ar ionann é sin agus laghdú 13,000 ar líon na leanaí a bhí ag fáil bháis in aghaidh an lae. I ndeich dtír, 4 thír san Afraic fho-Shahárach san áireamh, chonacthas laghdú de bhreis ar 50% ar bhásanna leanaí idir 1990 agus 2009. Chonacthas laghdú de bhreis agus 100 bás in aghaidh gach 1,000 beobhreith i sé thír. As na sé thír, bhí cúig cinn san Afraic fho-Shahárach.

An tslí a bhfuilimid ag rannchuidiú

Is fócas tábhachtach dár gcuid oibre a áirithiú go bhfreastalaítear ar riachtanais sláinte leanaí. D’fhonn é sin a dhéanamh, tacaímid le tíortha comhpháirtíochta chun a gcórais sláinte a fheabhsú ionas go mbeidh rochtain ag leanaí ar na seirbhísí ríthábhachtacha a bhíonn de dhíth orthu. Tacaímid freisin le cláir trína n-áirithítear go dtugtar cothú níos fearr do leanaí agus go ndéantar iad a imdhíonadh in aghaidh galar.

Íoslódáil Bileog Eolais SFM 4 chun tuilleadh a fháil amach faoi SFM 4 agus faoin gcaoi a bhfuil Éire ag obair chun mortlaíocht leanaí a laghdú. 

Goal 5: Improve maternal health Sprioc 5: Feabhas a chur ar shláinte máithreacha

Sprioc

  • Cóimheas na mortlaíochta máithreachais, idir 1990 agus 2015 a laghdú faoi thrí cheathrú.
  • Rochtain uilíoch ar shláinte atáirgthe faoi 2015 a áirithiú.

Dul chun cinn

Go domhanda, is mall atá an dul chun cinn ar fheabhsú sláinte máithreachais, gan ach 23 tír ag déanamh dul chun cinn de réir sprice le haghaidh mortlaíocht máithreacha a laghdú faoi 75%. Léiríodh laghduithe 40% nó níos fearr ar líon na mban ag fáil bháis le linn breith clainne i 90 tír idir 1990 agus 2008, áfach, agus tuairiscíodh roinnt dul chun cinn i 57 tír eile. Idir 1990 agus 2009, méadaíodh céatadán na mban a bhí ag fáil cúram réamhbhreithe go mór i ngach réigiún i mbéal forbartha, ó 64% go 81% ar líon na mban torrach ag freastal uair amháin ar a laghad le linn toirchis. I Leosóta, chonacthas méadú ó 52% in 2004 go beagnach 59% in 2009 ar chéatadán na mban a shaolaíonn i saoráidí sláinte.

An tslí a bhfuilimid ag rannchuidiú

Táimid tiomanta tacú le riachtanais sláinte ban sa domhan forbraíochta agus oibrímid lenár gcomhpháirtithe forbraíochta chun a áirithiú go mbeidh rochtain níos fearr ar sheirbhísí cúram sláinte atáirgthe, go méadófar líon na ngairmithe cúram sláinte agus go mbeidh cothú níos fearr ag máithreacha agus ag a naíonáin.

Íoslódáil Bileog Eolais SFM 5 chun tuilleadh a fháil amach faoi SFM 5 agus faoin gcaoi a bhfuil Éire ag obair chun sláinte mháithreachais a fheabhsú. 

Goal 6: Combat HIV and AIDS, malaria and other diseases Sprioc 6: Comhrac in aghaidh VEID agus SEIF, maláire agus galar eile

Spriocanna

  • Leathadh VEID agus SEIF a stopadh agus tús a chur lena n-aisiompaithe faoi 2015.
  • Rochtain uilíoch do chách, a bhfuil sé de dhíth orthu, ar chóir leighis maidir le VEID agus SEIF faoi 2010.
  • Tarlú maláire agus mórghalar eile a stopadh agus tús a chur lena n-aisiompaithe faoi 2015.

Dul chun cinn

Thit líon na mbásanna a bhain le SEIF go 1.8 milliún in 2010, titim ó bhuaic 2.2 milliún in 2005. Mhéadaigh líon na mban fabhtaithe le VEID a bhí ag fáil cóireála ó 45% in 2008 go 53% in 2009. Is san Afraic a bhí an laghdú ba mhó ar bhásanna ó mhaláire, áit inar laghdaigh 11 tír cásanna agus básanna maláire trí bhreis agus 50 faoin gcéad. Mar thoradh ar straitéis éifeachtach idirnáisiúnta maidir le fáthmheas agus cóireáil eitinne, sábháladh suas le 6 mhilliún beatha ar fud an domhain ó 1995.

An tslí a bhfuilimid ag rannchuidiú

Tacaímid le hiarrachtaí tíortha comhpháirtíochta chun bac a chur ar scaipeadh breise VEID agus galar eile agus chun a dtionchar ar shaol daoine a mhaolú. San áireamh leis sin ní mór rochtain ar sheirbhísí sláinte, ar imdhíonadh leanaí i gcoinne galair a fheabhsú, forbairt cóireálacha níos éifeachtaí a thacú agus oideachas a thabhairt do dhaoine maidir le saincheisteanna sláinte ionas gur féidir leo roghanna oilte a dhéanamh.

Íoslódáil Bileog Eolais SFM 6 chun tuilleadh a fháil amach faoi SFM 6 agus faoin gcaoi a bhfuil Éire ag obair chun sláinte mháithreachais a fheabhsú. 

Goal 7: Ensure environmental sustainability Sprioc 7: Inbhuanaitheacht an chomhshaoil a chinntiú

Spriocanna

  • Prionsabail na forbartha inbhuanaithe a chomhtháthú le beartais agus cláir tíortha agus caillteanas acmhainní comhshaoil a aisiompú.
  • Caillteanas bithéagsúlachta a laghdú, trí laghdú suntasach ar ráta an laghdaithe a bhaint amach faoi 2010.
  • Cion na ndaoine nach bhfuil rochtain inbhuanaithe acu ar uisce óil slán ná ar shláintíocht bhunúsach a laghdú faoi leath faoi 2015.
  • Faoi 2020, baineadh feabhas suntasach amach i saolta 100 milliún cónaitheoirí sluma ar a laghad.

 

Dul chun cinn

Baineadh amach an sprioc maidir le cion na ndaoine ar domhan nach bhfuil rochtain acu ar uisce óil slán a laghdú faoi leath. Tá rochtain ag 89% de phobal an domhain ar uisce óil slán. Mar sin féin, d’ainneoin roinnt feabhsaithe, níl rochtain go fóill ag 2.5 billiún duine i réigiúin i mbéal forbartha ar bhunáiseanna sláintíochta. Is neamhdhóchúil, ag an ráta seo dul chun cinn, go mbainfear amach an sprioc maidir le sláintíocht fheabhsaithe faoi 2015.

An tslí a bhfuilimid ag rannchuidiú

Táimid tiomanta chun bochtaineacht a laghdú trí fhorbairt atá inbhuanaithe ó thaobh an chomhshaoil de. Dá réir sin oibrímid le tíortha comhpháirtíochta chun rochtain daoine a mhéadú ar uisce imleor agus ar shláintíocht shlán trí chláir thuaithe agus uirbeacha uisce agus sláintíochta agus scéimeanna cur chun cinn an tsláinteachais a thacú. Cuirimid úsáid crann chun cinn freisin chun creimeadh ithreach a theorannú, bainistiú uisce a fheabhsú, torthúlacht ithreach a mhéadú agus táirgiúlacht talmhaíochta a fheabhsú.

Íoslódáil Bileog Eolais SFM 7 chun tuilleadh a fháil amach faoi SFM 7 agus faoin gcaoi a bhfuil Éire ag obair chun inbhuanaitheacht an chomhshaoil a fheabhsú 

Goal 8: Develop a global partnership for development Sprioc 8: Comhpháirtíocht dhomhanda a fhorbairt le haghaidh forbraíochta

Spriocanna

  • Freastal a dhéanamh ar riachtanais speisialta na dtíortha is lú forbartha, tíortha talamhiata agus na stát beag oileánach atá i mbéal forbartha. 
  • Córas trádála agus airgeadais oscailte, atá bunaithe ar rialacha, atá intuartha, neamh-idirdhealaitheach a fhorbairt a thuilleadh.
  • Dul i ngleic go cuimsitheach le fadhbanna féich na dtíortha i mbéal forbartha trí bhearta náisiúnta agus idirnáisiúnta d’fhonn fiacha a chóiriú ionas go mbeidh siad inbhuanaithe san fhadtéarma.
  • Rochtain a chur ar fáil, i gcomhar le cuideachtaí cógaisíochta, ar dhrugaí ríthábhachtacha inacmhainne i dtíortha i mbéal forbartha.
  • Tairbhí teicneolaíochtaí nua, go háirithe ó thaobh faisnéise agus cumarsáide de, a chur ar fáil i gcomhar leis an earnáil phríobháideach. 

Dul chun cinn

In 2011, ba ionann an caiteachas domhanda ar chúnamh agus $133.5 billiún, arbh ionann é agus 0.31% de chomhioncam náisiúnta na dtíortha forbartha. Ba ionann sin agus laghdú 2.7% i gcomparáid le 2010 nuair a shroich cúnamh forbartha oifigiúil buaic. In 2011, ba ionann caiteachas na hÉireann ar chúnamh oifigiúil forbartha agus 0.52% den Olltáirgeacht Náisiúnta (OTN).  Sháraigh Éire an 12 sprioc idirnáisiúnta, seachas ceann amháin, maidir leis an éifeachtacht cúnaimh agus rangaíodh í i measc na dtíortha is fearr ar domhan i ndáil le cáilíocht agus le héifeachtacht ár gcúnaimh.

An tslí a bhfuilimid ag rannchuidiú

Oibrímid le raon comhpháirtithe forbraíochta idirnáisiúnta chun a áirithiú go bhfuil ár gcúnamh éifeachtach agus trédhearcach, go bhfuil an tacaíocht agus na deiseanna ag tíortha i mbéal forbartha faoi mar atá de dhíth orthu chun a ngeilleagar a fhás, agus go mbaintear úsáid as an taighde agus as na forbairtí is déanaí chun beartas a fheabhsú.

Íoslódáil Bileog Eolais SFM 8 chun tuilleadh a fháil amach faoi SFM 8 agus faoin gcaoi a bhfuil Éire ag obair chun comhpháirtíochtaí domhanda chun críocha forbraíochta a fhorbairt. 

Léigh tuilleadh faoi na Spriocanna Forbartha na Mílaoise

Léigh faoin gcaoi a bhfuilimid ag tacú le tíortha comhpháirtíochta chun Spriocanna Forbartha na Mílaoise a bhaint amach. 

Tá na staitisticí a úsáidtear anseo bunaithe ar Thuarascáil SFM 2011 na NA agus ar Thuarascáil SFM 2012 níos déanaí na NA. Glacadh roinnt staitisticí eile ó Thuarascáil Dhomhanda UNAIDS 2010.