Skip to main content

Seán Sherlock T.D. ag ócáid cheiliúrtha an Tionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc

Sláinte, Óráidí, An Afraic, Mósaimbíc, Éire, 2014
Sean Sherlock TD at Mozambique Eyecare Project Celebration DIT

Aitheasc leis an Aire Stáit, Sean Sherlock T.D., ag Ceiliúradh Thionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc in Institiúid Teicneolaíochta Bhaile Átha Cliath (ITBÁC)

‘A Celebration of Vision’

Aitheasc ón Aire atá freagrach as Cur Chun Cinn Trádála agus Comhoibriú Thuaidh/Theas

Seán Sherlock T.D.

ag ócáid cheiliúrtha Thionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc

Institiúid Teicneolaíochta Bhaile Átha Cliath

25 Meán Fómhair 2014

A Ollaimh Norton, a Aíonna Speisialta, a Dhaoine Uaisle,

Ar dtús ba mhaith liom buíochas a ghabháil leis an Ollamh Norton as ucht Tionscadal an Leabhair Grianghraif iontach seo a chur i láthair. Tá sé thar a bheith cuí ar an ócáid speisialta seo go bhfuil ar ár gcumas taitneamh a bhaint as agus ceiliúradh a dhéanamh ar thaifead ilghnéitheach daite ar an méid atá bainte amach ag an tionscadal.

Is cúis áthais dom a bheith anseo inniu leis an ‘Celebration of Vision’ seo a oscailt. Ba mhaith liom buíochas a ghlacadh le hInstitiúid Teicneolaíochta Bhaile Átha Cliath as an ócáid seo a eagrú. Tugann fóram an lae inniu fíor-dheis d’institiúidí ó Éirinn agus ó Mhósaimbíc cur i láthair a dhéanamh ar leis na príomhréimsí foghlama frithpháirteacha, le taithí a roinnt agus le heolas a mhalartú.

Ba mhaith liom fáilte a chur go háirithe roimh chairde agus roimh chomhghleacaithe a thaisteal ó Mhósaimbíc, an Afraic Theas, Ceanada, an Spáinn agus ón Ríocht Aontaithe.

Déanann láithreacht ionadaithe ó Ollscoil Lúrio, ón Aireacht Sláinte i Mósaimbíc, agus ó Eagraíochtaí Neamhrialtasacha i Mósaimbíc agus ón Afraic Theas, fíor-léiriú ar éiteas láidir na comhpháirtíochta atá mar bhonn taca leis an Tionscadal seo agus an caidreamh níos leithne atá idir ár dtíortha. Tá súil agam go mbainfidh sibh taitneamh agus leas as an am a chaithfidh sibh in Éirinn.

Is mór agam freisin go bhfuil líon mór ionadaithe anseo inniu ó Institiúid Teicneolaíochta Bhaile Átha Cliath, agus ó Institiúidí Teicneolaíochta eile na hÉireann, ó Earnáil na Sochaí Sibhialta, agus ón Rialtas, lena n-áirítear comhghleacaithe ó mo Roinn féin. Thar ceann ITBÁC, an institiúid atá i mbun tionóil, ba mhaith liom céad míle fáilte a chur romhaibh ar fad.

Ba mhaith liom buíochas a ghlacadh le Mary Kennedy freisin, ó RTÉ, an craoltóir náisiúnta teilifíse, as an tacaíocht leanúnach a thug sí don Tionscadal agus as cathaoirleacht a dhéanamh ar ócáid an lae inniu.

Tá Éire agus an Mhósaimbíc i mbun obair fhorbartha le 20 bliain anuas. D'osclaíomar Oifig na hÉireann i Mapútó, ar Ambasáid iomlán anois í, sa bhliain 1996. D’oibríomar leis an rialtas ag leibhéal náisiúnta, ag leibhéal cúige, agus le líonra leathan d’eagraíochtaí pobail i Mósaimbíc.

Chuireamar lenár rannpháirtíocht i Mósaimbíc, atá ar cheann de na comhpháirtithe forbartha is suntasaí atá ag Éirinn anois. Bhí sé mar onóir mhór againn fáilte a chuir roimh Uachtarán Phoblacht Mhósaimbíc, Armando Emilio Guebuza, le linn a Chuairte Stáit níos túisce i mbliana.

Bhí sé de phribhléid againn a bheith i mbun oibre leis an Aireacht Sláinte agus táimid bródúil as an ról atá ag Éirinn ó thaobh ionadaíocht a dhéanamh ar na comhpháirtithe forbartha go léir san earnáil sláinte i Mósaimbíc.

A Dhaoine Uaisle,

Áirítear ar Bheartas na hÉireann maidir le Forbairt Idirnáisiúnta - Aon Domhan Amháin, Aon Todhchaí Amháin – tiomantas le feabhas a chur ar rochtain ar sheirbhísí riachtanacha sláinte. Aithnímid go hiomlán go bhfuil fórsa saothair oilte, chun seirbhísí ardchaighdeáin a chur ar fáil agus a mhaoirsiú, riachtanach chun cabhrú leis na daoine agus leis na pobail is mó a bhfuil gá acu leis na seirbhísí sin.

Seasann Tionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc amach mar thionscnamh a aithníonn go mbíonn daille, lagú amhairc agus easpa seirbhísí cúraim súl go rí-mhinic mar thoradh ar dhúshláin eacnamaíocha, sóisialta agus forbartha. Ciallaíonn sé sin níos mó leochaileachta ó thaobh na ndaoine is boichte, na daoine sin atá i gcroílár iarrachtaí forbartha na hÉireann.

Tarraingíonn an Tionscadal raon criticiúil de chomhpháirteanna le chéile, lena n-áirítear rochtain ar oiliúint san optaiméadracht; seirbhísí cúraim súl inacmhainne; taighde i gcomhar; líonraí láidre agus comhpháirtíochtaí institiúide éifeachtacha.

Mar thoradh ar na sineirgí atá cruthaithe feadh na ngnéithe sin tá:

córas náisiúnta cúraim súil i Mósaimbíc atá níos comhordaithe; líon níos mó oibrithe cúraim súl atá oilte; agus níos tábhachtaí fós, caighdeán saoil níos fearr do roinnt mhaith saoránach i Mósaimbíc.

Is féidir linn a bheith ag súil go gceadóidh an tionscadal seo agus an tionchar a bheidh aige, buntáistí sóisialta agus eacnamaíochta níos leithne sna blianta atá amach romhainn. Is tionscadal é seo ar féidir linne go léir, atá tiomanta d'fhorbairt inbhuanaithe agus ar fheabhas a chur ar shaol na ndaoine agus na bpobal is boichte i Mósaimbíc, a bheith bródúil as.

Tá Tionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc ar cheann de líon tionscnamh a fhaigheann tacaíocht ó Chlár um Chomhoibriú Straitéiseach (PSC) na hÉireann atá a mbainistiú i gcomhar ag Cúnamh Éireann agus ag an Údarás um Ard-Oideachas.

Seoladh an Clár um Chomhoibriú Straitéiseach sa bhliain 2006 agus é mar aidhm leis maoiniú a sholáthar d’ollscoileanna agus do choláistí tríú leibhéal in Éirinn le comhpháirtíochtaí i gcomhar a fhorbairt le hinstitiúidí ard-oideachais i dtíortha a fhaigheann tacaíocht ó Chúnamh Éireann.

Tá maoiniú de €17 milliún curtha ar fáil ag an gclár ceannródaíoch seo ón mbliain 2006 do chúig thionscadal déag le haghaidh forbairt taighde, agus tionscnamh teagaisc agus foghlama. Áirítear air sin, €1.5 milliún do Thionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc.

Táim sásta a chur in iúl daoibh go bhfuil sé beartaithe againn meastóireacht a dhéanamh ar an gClár um Chomhoibriú Straitéiseach an bhliain seo chugainn. Cuirfimid le do chuid meastóireachta féin agus leis an mheastóireacht atá déanta ag comhpháirtithe eile, le súil le heolas a chur ar fáil don chéim nua dár gcaidreamh le hinstitiúidí tríú leibhéal in Éirinn. Cuirfimid béim ar leith ar ról na nInstitiúidí Teicneolaíochta, mar go n-aithnímid go bhfuil láidreacht ar leith acu ó thaobh taighde agus foghlaim fheidhmeach.

Tá an ceangal idir daoine i gcroílár na comhpháirtíochta seo.

Is mian liom comhghairdeas ó chroí a dhéanamh leis an Ollamh Loughman, lena fhoireann in ITBÁC agus leis na comhpháirtithe go léir i Mósaimbíc ó thaobh a gcuid fuinneamh agus tiomantais ó thaobh cur le caidreamh buan pearsanta agus institiúide. Tá síniú an Mheabhráin Thuisceana idir Ollscoil Lúrio agus ITBÁC le gairid mar léiriú ar an dlúth chomhpháirtíocht seo atá ag dul i bhfeabhas.

Táimid ag fáil spreagadh freisin ón obair atá ar bun ag ITBÁC faoin gcéim nua maoinithe le gairid tríd an gClár um Chomhoibriú Straitéiseach.

Tá an clár reatha 3 bliana seo ag cur leis na ceachtanna a foghlaimíodh ó Thionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc ó thaobh eolas a chur ar fáil agus tionchar a imirt ar fud deich gcinn de thíortha eile ar fud na hAfraice.

Creidim gur forbairt atá thar a bheith spreagúil atá inti seo agus táim ag tnúth go mór le tuairiscí maidir le dul chun cinn atá cothrom le dáta a fháil sna 18 mí atá amach romhainn.

A Aíonna Speisialta,

Bhí freagracht speisialta orm i mo phost Aireachta roimhe seo as Taighde agus Nuáil, réimsí atá gar do mo chroí fós féin. Mar sin táim thar a bheith sásta go ndéanfaidh Cúnamh Éireann seachadadh ar phríomhthiomantas inár mBeartas Forbartha Idirnáisiúnta agus go ndéanfar an Chéad Straitéis Taighde de chuid Cúnamh Éireann a chur i láthair go luath i mí na Samhna. Cuirfidh an Straitéis seo treoir ar fáil ó thaobh ár gcuid oibre ar thaighde forbartha thar na cúig bliana atá amach romhainn.

Beidh trí chuspóir lárnach leis an Taighde Forbartha:

Cur le fianaise ó thaobh tosaíochtaí Chúnamh Éireann chun bochtaineacht a laghdú; cumarsáid agus glacadh beartas maidir le taighde atá maoinithe ag Cúnamh Éireann a láidriú; agus feabhas a chur ar an gcumas le pleanáil a dhéanamh do, stiúradh a dhéanamh air agus taighde forbartha a chur i bhfeidhm ar fud tíortha comhpháirtíochta Chúnamh Éireann.

Cloisfidh sibh go leor eile tráthnóna inniu maidir le conas a luíonn Tionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc le tosaíochtaí forbartha idirnáisiúnta na hÉireann. Tá sé thar a bheith soiléir domsa go bhfuil an Tionscadal seo ailínithe go maith le gach aon chuspóir dár dtrí chuspóir taighde.

Ar ndóigh bíonn deacracht agus am i gceist le cabhrú leis an saol a athrú do dhaoine agus do phobail atá bocht. Tá sé ríthábhachtach go leanfaimid orainn i mbun foghlama, leasaithe agus nuála agus go roinnfimid ár dtaithí. Ní féidir le haon institiúid amháin in Éirinn nó go hIdirnáisiúnta a bheith ag obair aisti féin ó thaobh eolas a sholáthar agus réitigh foghlama a chur ar fáil ar dhúshláin forbartha casta an lae inniu.

Chun go n-éireoidh linn ní mór dúinn ár neart a chur le chéile. Tá Tionscadal Cúraim Súl Mhósaimbíc ina eiseamláir den scoth maidir le conas is féidir é sin a bhaint amach go praiticiúil.

A Dhaoine Uaisle,

Mar chríoch ba mhaith liom buíochas a ghabháil libh as an bhfáilte chroíúil a chuir sibh romham inniu.

Tá súil agam go bhfaighidh sibh tairbhe agus taitneamh as an ócáid seo agus táim ag súil go mór le tuairiscí cothrom le dáta a fháil maidir le forbairt agus dul chun cinn na comhpháirtíochta cheannródaíche seo. Is ábhar mór pléisiúir agam a fhógairt go foirmiúil go bhfuil  ‘A Celebration of Vision’ ar oscailt anois.